header
header  
header Trang Chính
 
Cơ Thể Học Của Mắt In E-mail
Người viết: Bác sĩ Nguyễn Ánh Ngọc, MD   

Trước khi tìm hiểu về các bệnh của mắt chúng ta cần biết về các cấu tạo và kiến trúc của mắt. Xin quý độc giả hãy dùng bài này để tham khảo thêm khi đọc những bài viết về bệnh mắt trong số Sống Mạnh này. Những bộ phận quan trọng của mắt được thể hiện qua sơ đồ cắt ngang của mắt dưới đây (hình 1)

1. Cũng mạc (sclera): nôm na gọi là “tròng trắng của mắt” hay là lớp ngoài cùng của mắt làm bằng kết cấu sợi.

2. Giác mạc (cornea): ở phía trước màng mắt là phần trong suốt của mắt giúp để cho ánh sáng đi qua mắt và hội tụ ánh sáng đó vào võng mạc ở đáy mắt.

3. Mống mắt (iris): gọi nôm na là”tròng đen của mắt”, là phần làm cho mắt có màu nâu hay màu xanh tùy theo chủng tộc. Mống mắt có thể co giãn để cho phép đồng tử điều chỉnh lượng ánh sáng thích hợp để vào mắt.

4. Ðồng tử (pupil): gọi nôm na là “con ngươi”, nó làm việc giống như màn chớp của máy ảnh để điều chỉnh lượng ánh sáng đi vào trong mắt. Thí dụ nhi khi ra nắng có rất nhiều ánh sáng, đồng tử sẽ co lại để giảm lượng ánh sáng đi vào trong mắt. ImageBan đêm, khi ánh sáng rất ít, đồng tử sẽ nở ra để cho thêm ánh sáng vào mắt để chúng ta có thể thấy ban đêm.

5. Thủy tinh thể (lens): là kiếng ở trong mắt. Khi còn trẻ thuỷ tinh thể rất trong. Nó giúp cho ánh sáng xuyên qua mắt và hội tụ ánh sáng vào võng mạc ở đáy mắt.

6. Võng mạc (retina): là một màng bên trong của đáy mắt. Võng mạc thu nhận ánh sáng và chuyển qua dây thần kinh của mắt để giúp chúng ta được thấy. Võng mạc được chia ra làm hai phần. Phần thứ nhất là điểm vàng (macula) giúp cho chúng ta nhìn được chi tiết của vật ở trung tâm thị giác. Phần lớn nhất (95%) của võng mạc chung quanh điểm vàng là võng mạc ngoại vi (peripheral retina) giúp cho chúng ta nhìn được chung quanh (peripheral vision). Vì võng mạc ngoại vi không thể nhìn thấy rõ chi tiết, chúng ta không thể nào xử dụng sự nhìn ngoại vi để thấy những chi tiết nhỏ như đọc sách ,lái xe.

7. Mạch mạc (choroid): là lớp bọc ở ngoài võng mạc. Mạch mạc chứa nhiều mạch máu để cung cấp máu nuôi dưỡng võng mạc.

8. Thị thần kinh (optic nerve): nói nôm na là “dây thần kinh của mắt” nằm ở đáy mắt để truyền những tin tức về ánh sáng và hình ảnh lên não. Não sẽ giải đoán những tin tức này và giúp cho chúng ta biết chúng ta nhìn thấy gì. Nơi mà thị thần kinh xuất phát từ mắt được gọi là đĩa thị giác.

9. Thể mi (ciliary body): ở chung quanh mốùng mắt. Thể mi là chỗ sản sinh thủy dịch để nuôi dưỡng mắt.

10. Thuỷ dịch (aqueous humor): là chất nước trong suốt được thể mi tiết ra. Thuỷ dịch chứa những chất bổ để nuôi dưỡng thủy tinh thể, mống mắt và giác mạc. Chất dịch này được sản xuất liên tục bởi thể mi. Thủy dịch này sau khi tiết ra ở buồng sau của mắt (posterior chamber) sẽ đi luồn dưới móng mắt, qua đồng tử vào buồng trước của mắt ( a n t e r i o r c h a m b e r ) . ImageChất dịch này sẽ được xuyên qua bộ màng lưới và vào kênh S c h l e m n (Shlemn canal) và từ đó theo ống thoát của mắt hấp thụ vào máu để ra khỏi mắt. Sự sản xuất, lưu chuyển, và thoát đi của chất dịch này là một tiến trình tích cực và liên tục cần thiết cho sự lành mạnh của mắt. Chất dịch ở bên trong mắt này khác với nước mắt được sản sinh từ bên ngoài mắt.

11. Áp suất bên trong của mắt hay áp suất nội nhãn (eye pressure): phụ thuộc vào sự sản xuất di chuyển và thóat đi của thủy dịch ở trong mắt. Hệ thống chất lỏng của mắt có thể so sánh với một bồng rửa chén có nước chảy suốt ngày. Thể mi sản xuất ra thủy dịch cũng giống như vòi nước. Các ống thoát nước của mắt cũng giống như đường ống thoát nối với bồn nước. Nếu hệ thống thoát nước trong nhà hoạt động bình thường, nước chảy ra từ vòi sẽ thoát ra một cách dễ dàng nhanh chóng khỏi bồn. Nếu hệ thống chất lỏng trong mắt hoạt động bình thường thì một lượng chất lỏng thích hợp liên tiếp được dẫn vào mắt và một lượng tương tự như thế được dẫn ra. Áp suất nội nhãn có thể thay đổi chút đỉnh vào các thời điểm khác nhau trong ngày nhưng bình thường dừng trong một khoảng an toàn cho sức khỏe của mắt.

12. Góc tiền phòng là góc giữa mống mắt và giác mạc. Góc tiền phòng có thể đóng hay mở tùy theo căn bệnh của mắt.

Mắt làm việc như thế nào? Hiểu biết về cách làm việc của mắt là bước đi đầu tiên để hiểu biết về những bệnh của mắt. Mắt là một bộ phận rất phức tạp và tinh tề của cơ thể. Nó được bao bọc và bảo vệ bởi một vỏ bọc cứng và dai màu trắng gọi là cũng mạc. Mắt làm việc như một máy ảnh. Khi ta chụp hình , thâu kính (lens) của máy ảnh giúp thu tập ánh sáng đó trên phim. Khi ánh sáng đụng vào phim thì hình ảnh được thâu nhận. Con mắt của chúng ta cũng làm việc như vậy. Trước mắt chúng ta là một cửa sổ trong suốt được gọi là giác mạc sẽ giúp ánh sáng đi vào và hội tụ ánh sáng ở trong mắt. Lượng ánh sáng xuyên qua mắt sẽ được kiểm soát và điều chỉnh bởi sự co giãn của đồng tử của mống mắt. Sau đó ánh sáng sẽ được thủy tinh thể hội tụ vào võng mạc ở phía sau mắt giống như ống kính máy ảnh hội tụ ánh sáng lên phim ảnh. Khi ánh sáng được tụ lại ở võng mạc, những tin tức này sẽ được chuyển về não qua dây thần kinh của mắt (thị thần kinh).


Bác Sĩ Nguyễn Ánh Ngọc, MD
Vài Nét Về Tác Giả:
Bác sĩ Nguyễn Ánh Ngọc tốt nghiệp Y khoa tại UC San Diego School of Medicine, California; tốt nghiệp Chuyên khoa Giải Phẫu và Ðiều Trị Mắt tại California Pacific Medical Center và tu nghiệp Chuyên khoa Giải Phẫu Cườm Nước tại UC San Francisco.  Bác sĩ Ngọc hiện đang hành nghề tư tại San Jose, California.
Đọc tiếp...>>
Cập nhật ( 18/04/2008 )
 
< Trước   Tiếp >
header
Bài Mới Nhất
header
Bài Đọc Nhiều Nhất
header Copyright © 2008 Song Manh Inc. All rights reserved.
header